جوان آنلاین: در حالی که تحولاتی، چون افزایش برد موشکی، از ورود ایران به مرحله جدیدی از بازدارندگی خبر میدهند، تداوم حملات موشکی و پهپادی ایران به مواضع و زیرساختهای نظامی امریکا در منطقه بیانگر پیگیری دکترین تهاجمی ایران در مهار تدریجی عوامل تهدیدزا است. حملاتی که علاوه بر پایگاههای نظامی، سامانههای پدافندی، رادارهای هشدار زودهنگام و تجهیزات شناسایی و مراقبتی امریکا را نیز هدف قرار دادهاند. در کنار این حملات، افزایش شمار پهپادهای امریکایی سرنگونشده به یکی از شاخصهای مهم خسارات نظامی واشینگتن در این تقابل تبدیل شده است.
از مهمترین تحولات اخیر، حمله سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به مواضع نظامی امریکا در بحرین است. در عملیات اخیر سپاه، پایگاههای امریکایی الرفاع و عوالی هدف حملات ترکیبی موشکی و پهپادی قرار گرفتند. در بسیاری از رسانههای منطقه، تصاویری از زبانههای آتش در بحرین در پی حمله ایران منتشر شده است.
بر اساس اعلامیه روابط عمومی سپاه، از بامداد روز گذشته عملیاتهای پرهزینه اسکورت و پوشش هوایی ارتش امریکا در منطقه، نهتنها به اهداف موردنظر این کشور دست نیافته، بلکه با خسارات فراوان به تجهیزات و شناورهای تحت پوشش آن در دریا و آسمان همراه بوده است. سپاه پس از این عملیات که در پاسخ به اقدامات خصمانه امریکا صورت گرفت، نسبت به نقض دوباره حریم هوایی ایران هشدار داد و اعلام کرد که اقدامات آتی نیز، بدون پاسخ سخت و قاطع رزمندگان اسلام نخواهد ماند. این سامانهها نقش مهمی در شناسایی و رهگیری تهدیدات هوایی و حفاظت از زیرساختهای نظامی امریکا در منطقه دارند و هدف قرار گرفتن آنها میتواند بر توان شناسایی و دفاع هوایی امریکا در منطقه تأثیر بگذارد. اهمیت این عملیات از آن جهت است که ضربه به دو رادار متعلق به سامانه پدافندی پاتریوت امریکا که بخش اصلی کشف و رهگیری تهدیدات هوایی است، منجر به آسیب جدی به یکی از اجزای کلیدی زنجیره دفاع هوایی امریکا شده است.
از سوی دیگر، این حملات گرچه با واکنشهایی از سوی مقامات کشور بحرین و برخی دیگر از کشورهای عرب خلیج فارس همراه است، نشان میدهد که ایران طبق حق قانونی خود، راهبرد خنثی کردن تهدید از منبع را قاطعانه دنبال میکند. این در حالی است که پیش از این نیز، سپاه پاسداران در چند عملیات جداگانه، رادارهای هشدار زودهنگام و سامانههای پدافندی امریکا در پایگاههای الرفاع و شیخ عیسی بحرین را با حملات پهپادی هدف قرار داده بود.
در کنار این تحولات، گزارشهایی نیز از آسیب دیدن تجهیزات پروازی امریکا منتشر شده است. بر اساس گزارشها، پدافند هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران یک فروند جنگنده F-۱۶ امریکایی را هدف قرار داده و به آن آسیب وارد کرده است. این رویداد مهم، در کنار اخبار مربوط به سرنگونی پهپادهای امریکایی، نشاندهنده استمرار درگیری در حوزه هوایی و پدافندی است.
سرنگونی ۷۸ پهپاد امریکایی
از مهمترین شاخصهای قابل اندازهگیری در ارزیابی خسارات هوایی امریکا، شمار پهپادهای سرنگونشده این کشور است. بر اساس آمار اعلامی ایران تا اول آذر ۱۴۰۵، مجموع پهپادهای امریکایی سرنگونشده از دو مدل MQ-۹ و MQ-۱ به ۷۸ فروند رسیده است. از این تعداد، ۵۸ فروند از نوع MQ-۹ و ۲۰ فروند از نوع MQ-۱ اعلام شدهاند. آخرین مورد نیز مربوط به سرنگونی بیستمین پهپاد MQ-۱ امریکایی در شرق تنگه هرمز است که روابط عمومی سپاه پاسداران روز گذشته از آن خبر داد. طبق این اطلاعیه، این چهارمین پهپاد شناسایی و رزمی امریکایی بود که طی ۲۴ساعت در منطقه سرنگون شده است. یک روز پیش از آن نیز سپاه از انهدام پنجاهوهشتمین پهپاد MQ-۹ امریکایی بر فراز تنگه هرمز خبر داده بود. این آمار در شرایطی منتشر شده که پهپادهای MQ-۹ از جمله تجهیزات پیشرفته شناسایی و رزمی ارتش امریکا محسوب میشوند و توانایی انجام مأموریتهای مراقبتی و عملیاتی طولانیمدت را دارند.
تداوم فشار بر زیرساختهای نظامی امریکا
مجموع این تحولات نشان میدهد که دامنه تقابل نظامی ایران و امریکا صرفاً به تبادل حملات موشکی محدود نمانده و زیرساختهای شناسایی، پدافندی و تجهیزات پروازی امریکا نیز در کانون حملات و درگیریها قرار گرفتهاند. هدف قرار گرفتن رادارهای پاتریوت در بحرین، حمله به پایگاههای الرفاع و عوالی و افزایش شمار پهپادهای سرنگونشده، هر یک بخشی از ابعاد این تقابل را نشان میدهد.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در اطلاعیههای خود تأکید دارد که نقض حریم هوایی جمهوری اسلامی ایران از سوی هیچ کشور یا نیروی متجاوزی بدون پاسخ سخت و قاطع باقی نخواهد ماند. رویکردی که نشاندهنده تداوم راهبرد پاسخ به تجاوز و تحمیل هزینه به نیروهای متجاوز در منطقه است.