نزدیک به هزار نفر از بیماران هموفیلی و مبتلایان به اختلالات انعقادی به کانون هموفیلی ایران وکالت دادهاند تا این سازمان مردمنهاد بتواند با پیگیری حقوقی و مستندسازی خسارات، مطالبات آنان را در مراجع قضایی صالح دنبال کند جوان آنلاین: پس از دادخواهی ۷۷۱ بیمار پروانهای از امریکا به واسطه کارشکنی در دسترسی این بیماران به پانسمانهای تخصصی و اقلام درمانی با تحریمها، این بار بیماران مبتلا به هموفیلی و سایر مبتلایان به اختلالات انعقادی علیه دولت ایالات متحده امریکا شکایت تنظیم کردهاند. بر این اساس نزدیک به هزار نفر از بیماران هموفیلی و مبتلایان به اختلالات انعقادی به کانون هموفیلی ایران وکالت دادهاند تا این سازمان مردمنهاد بتواند با پیگیری حقوقی و مستندسازی خسارات، مطالبات آنان را در مراجع قضایی صالح دنبال کند.
مطابق تمام قوانین بینالمللی دارو و درمان باید از مخاصمات و درگیریهای سیاسی و حتی مسلحانه مصون باشند، اما سالهاست دنیای غرب سلامت مردم ما را هم گروگان گرفته و به بهانه تحریمها بسیاری از اقلام دارویی و تجهیزات پزشکی هم به دست بیماران ایرانی نمیرسد. از سوی دیگر تحریمها با ممنوعیت نقلوانتقالات مالی خود مانعی بزرگ بر سر راه انتقال پول و خرید دارو و تجهیزات پزشکیاند. بگذریم از اینکه در جنگهای اخیر مراکز درمانی و کارخانههای داروسازی و مراکز تحقیقاتی سلامت همچون مؤسسه بینالمللی انستیتو پاستور هم مورد هجوم دشمن امریکایی صهیونیستی قرار گرفت آن هم در سکوت مطلق نهادهای بینالمللی! اما سکوت و بیتفاوتی نهادهای بینالمللی و حقوق بشری دلیل بر این نمیشود که ما از احقاق حقوق بیماران خود کوتاه بیاییم.
چندی پیش بود که دادخواهی ۷۷۱ نفر از این بیماران در دادگاههای ایران به صدور حکم قطعی علیه دولت امریکا و جبران خسارت آنان انجامید. در جریان اجرای این حکم، یک محموله نفتی متعلق به امریکا توقیف و فروخته شد و عواید حاصل از آن برای پرداخت غرامت به بیماران اختصاص یافت بهطوری که هر یک از شاکیان مشمول پرونده، ۲ میلیارد تومان دریافت کردند. حالا هم بیماران مبتلا به هموفیلی و سایر بیماریهای انعقادی علیه دولت امریکا شکایتی را تنظیم کردهاند.
خطرات عدم دسترسی بیماران هموفیلی به دارو
در بیماری هموفیلی، تأخیر در دریافت دارو یا عدم دسترسی به درمان مناسب میتواند به خونریزیهای مکرر، تخریب مفاصل و آسیبهای دائمی جسمی منجر شود. بیماری که بهموقع داروی خود را دریافت نمیکند، ممکن است در طول زمان توانایی راه رفتن، تحصیل، اشتغال و حتی انجام امور عادی زندگی را از دست بدهد.
حالا هم محدودیتهای تحریمی با کاهش دسترسی این بیماران به داروهایشان موجب شده تا متأسفانه برخی بیماران به دلیل عوارض ناشی از خونریزیهای کنترلنشده دچار معلولیتهای جدی شدهاند. زندگی خانوادگی و زناشویی برخی از آنان تحت تأثیر قرار گرفته، تعدادی فرصتهای شغلی و تحصیلی خود را از دست دادهاند و در مواردی نیز بیماران جان خود را از دست دادهاند. اینها صرفاً آمار و ارقام نیستند؛ پشت هر یک از این موارد، یک انسان و یک خانواده قرار دارد که سالها با درد، نگرانی و محرومیت از درمان زندگی کردهاند.
این در حالی است که دسترسی به دارو و درمان، یک حق بنیادین انسانی است و هیچ بیمار مبتلا به یک بیماری ارثی نباید به دلیل محدودیتهای سیاسی و بانکی از حق برخورداری از درمان محروم شود.
کمبود داروی بیماران مبتلا به هموفیلی
در یک سال اخیر، مشکلات تأمین سه فرآورده دارویی حیاتی و تخصصی، از جمله هیومیت، فیبرینوژن و فیبروگامین، فشار مضاعفی بر بیماران وارد کرده است. این داروها برای گروههایی از بیماران مبتلا به بیماری فونویلبراند، کمبود فاکتور XIII و سایر اختلالات انعقادی کاربرد حیاتی دارند.
بهویژه برای بیمارانی که به این فرآوردههای تخصصی نیاز دارند، نبود دارو به معنای قرار گرفتن در معرض خطر جدی خونریزی و عوارض ناشی از آن است. در برخی موارد، این بیماران با شرایطی مواجه شدهاند که امکان مدیریت بیماری و حفظ سلامت آنان را بهشدت دشوار کرده است.
بنا به تأکید مدیرعامل کانون هموفیلی ایران مسئله فقط به این سه دارو محدود نیست. بیماران هموفیلی A و B که به فاکتورهای انعقادی ۸ و ۹ نیاز دارند نیز طی سالهای گذشته با مشکلات متعدد در تأمین دارو، انتقال پول و همکاری شرکتهای بینالمللی مواجه بودهاند. این مشکلات در مقاطع مختلف، دسترسی بیماران به درمان مستمر و بهموقع را تحت تأثیر قرار داده است.
وکالت هزار بیمار هموفیلی برای شکایت از امریکا
۱۶ هزار بیمار مبتلا به هموفیلی در کشور ما زندگی میکنند. آنطور که امین افشار مدیرعامل کانون هموفیلی ایران میگوید، هیئتمدیره کانون هموفیلی ایران با توجه به آثار گسترده و بعضاً جبرانناپذیر تحریمهای امریکا بر زندگی بیماران مبتلا به اختلالات انعقادی، مصوبهای را برای پیگیری حقوقی و قضایی خسارات وارده به این بیماران به تصویب رساند و بر همین اساس، فرایند جمعآوری وکالتنامه از بیماران آغاز شده است.
طبق توضیحات وی در نخستین هفته اجرای این برنامه، نزدیک به هزار نفر از بیماران هموفیلی و مبتلایان به اختلالات انعقادی به کانون وکالت دادهاند تا این سازمان مردمنهاد بتواند با پیگیری حقوقی و مستندسازی خسارات، مطالبات آنان را در مراجع قضایی صالح دنبال کند. این استقبال نشاندهنده عمق نگرانی و نارضایتی جامعه بیماران از شرایطی است که طی سالهای گذشته بر اثر محدودیتهای تحریمی بر آنان تحمیل شده است.
مانعگذاری حتی در مسیر کمکهای بشردوستانه
مدیرعامل کانون هموفیلی ایران با اشاره به تأثیر تحریمهای اقتصادی و محدودیتهای بانکی بر تأمین داروهای بیماران، میگوید: «متأسفانه در سالهای گذشته، بیماران مبتلا به انواع اختلالات انعقادی برای دسترسی به داروهای حیاتی و تجهیزات پزشکی با دشواریهای فراوانی مواجه بودهاند. محدودیت در نقلوانتقالات مالی و بانکی بینالمللی، مشکلات همکاری شرکتهای دارویی و موانع موجود در مسیر واردات، تأمین مستمر دارو را با اختلال مواجه کرده است.»
به گفته وی، یکی از تلخترین ابعاد این موضوع، موانعی است که حتی در مسیر کمکهای بشردوستانه بینالمللی ایجاد شده است. فدراسیون جهانی هموفیلی برای کمک به بیماران ایرانی و ارسال برخی داروهای مورد نیاز آنان تلاشهایی انجام داده بود، اما این فرایند نیز با موانع و مشکلاتی مواجه شد که موضوع آن در مکاتبات رسمی فدراسیون و کانون منعکس شده است.
افشار تأکید میکند: «وقتی حتی ارسال رایگان و بشردوستانه دارو برای بیمارانی که جانشان به این داروها وابسته است با مانع مواجه میشود، دیگر نمیتوان صرفاً به وجود استثناهای دارویی در متن مقررات تحریمی استناد کرد. آنچه اهمیت دارد، امکان واقعی دسترسی بیمار به داروست، نه صرفاً ادعای مجاز بودن تجارت دارو روی کاغذ.»
امیدواریم دستگاه قضایی حقوق بیماران ایرانی را احقاق کند
مدیرعامل کانون هموفیلی ایران در تشریح اهداف اقدام حقوقی علیه امریکا اینگونه توضیح میدهد: «ما با این اقدام به دنبال احقاق حقوق بیمارانی هستیم که طی سالهای گذشته خسارات جسمی، روانی، اقتصادی و اجتماعی متعددی را متحمل شدهاند. هدف ما مستندسازی دقیق آثار تحریمها، بررسی مسئولیت حقوقی اقدامات منتسب به دولت امریکا و مطالبه جبران خسارات قابل اثبات بیماران است.»
وی ابراز امیدواری میکند قوه قضائیه جمهوری اسلامی ایران با بهرهگیری از ظرفیتهای قانونی موجود، از جمله مقررات مربوط به رسیدگی به دعاوی علیه دولتهای خارجی، به این پرونده با دقت، عدالت و حساسیت انسانی رسیدگی کند و زمینه احقاق حقوق شهروندان ایرانی را فراهم آورد.
افشار تأکید میکند: «نزدیک به هزار بیمار در نخستین هفته به این حرکت پیوستهاند و این تازه آغاز راه است. ما تلاش خواهیم کرد با مستندسازی مکاتبات بینالمللی، موانع انتقال دارو، مشکلات تأمین فرآوردههای حیاتی و پیامدهای پزشکی و انسانی کمبود دارو، صدای بیماران ایرانی را در مراجع قضایی به گوش برسانیم. مطالبه ما سیاسی نیست؛ مطالبه حق زندگی، حق درمان و جبران خسارات انسانهایی است که سالها هزینه محدودیتهای تحمیلی را با سلامت و زندگی خود پرداختهاند.»